De tijd is kort, de dood is snel…
Archeoblog door Nancy de Jong
20 augustus 2026
In ons depot hebben we de collectie Oud Stedelijk, een heel diverse verzameling archeologische voorwerpen waarvan de grootste gemene deler is dat de vindplaats onbekend is. Zo ook dit bijzondere benen voorwerp. Het draagt een inscriptie en het 19de-eeuwse toelichtingsbriefje zit er nog bij met de melding dat het “opgedolven is in het hoogste gedeelte ter stad in 1889”. We hadden echt geen flauw idee waar dit gevonden was…. tot ik de letterlijke tekst opzocht in de zoekmachine van de krant.
En jawel, zowaar een heel artikel gewijd aan diverse bodemvondsten gedaan door een “oudheid-lievende stadgenoot”, met daarin een expliciete vermelding van dit benen voorwerp:
“Tijdens het graven in den historische bodem onzer stad, ten dienste van de nieuwe rioleering, liet onze oudheid-lievende stadgenoot, de heer Jb. Masdorp, geen gelegenheid voorbij gaan, om zich te vergewissen, of de ontgravingen ook iets bijzonders, aan vroegere tijden herinnerend, voor den dag brachten. Van de moeite, die hij zich daarvoor getroostte, heeft hij voldoening. Hetgeen hem in handen kwam zond hij ter kennismaking en beoordeeling aan den heer W. Pleyte, directeur van het Museum der Oudheden te Leiden die hem o.a. het volgende schreef:…”
Hierna volgt een opsomming over de aard en ouderdom van een aantal voorwerpen uit onder andere de Frankische tijd en de tijd van “Lodewijk den Vrome”. Daarna staat te lezen:
“Het vierzijdige geslepen beenen heft met drie-regelig opschrift geeft te lezen:”
DIE TIT IS CORT DIE…..
…..NEL WACHT U VA…..
…..ENDEN SO DO DI WEL
Dankzij het artikel weten we nu in ieder geval zeker dat het een Alkmaars voorwerp is.
(Klik op de foto voor het onderschrift. Tekst gaat verder onder de foto)
Een blik in het archief laat zien dat er een hele archiefmap van de heer Masdorp betreffende oudheidkundige waarnemingen bewaard is gebleven. Zeer waarschijnlijk gaan we daarin de vindplaats ontdekken en mogelijk nog veel meer! In deze periode wordt namelijk in de kranten vaak geschreven over allerlei archeologische vondsten die in de stad gedaan zijn. Ik kan dus niet wachten om die map te gaan bekijken. Ook de directeur was enthousiast, want hij geeft aan de verzameling graag voor het museum te behouden als dat de bedoeling is.
Ik vind het een heel intrigerend voorwerp. Het is volledig gepolijst door het vele hanteren en ook is te zien dat er ooit een stuk vanaf is gebroken, waardoor er letters missen. Na het afbreken is het echter nog flink doorgebruikt. Het versje komt vaker voor. Het opschrift zal ongeveer hebben geluid: “De tijd is kort, de dood is snel: Wacht u van zonden, zoo doet gij wel.” Ofwel: pas op! Het leven op aarde duurt niet lang en kan zomaar eindigen, dus zorg ervoor dat je wegblijft van kwaad en zonde en besteed je tijd goed.
Ik ben daarom benieuwd wat jullie van dit voorwerp denken. Het versje is duidelijk niet uniek, maar bij wat voor voorwerp hoorde dit heft precies? En hoe oud zou het kunnen zijn? Kent iemand misschien een vergelijkbaar exemplaar of een goede parallel?
Deze blog is geschreven door Nancy de Jong, archeoloog team Erfgoed, gemeente Alkmaar.
Duizend kilo beenderen
