De verdwenen kastelen in Oudorp

Geheimen van de Oudorperpolder onthuld

In de gemeente Alkmaar ligt net buiten het historisch centrum een groene oase, de Oudorperpolder. Het is het toonbeeld van een prachtig rustiek Hollands weidelandschap met strijkmolens en broedgebied voor vele weidevogels.

Weinig van wat je hier nu aantreft, doet nog vermoeden dat zo’n 700 jaar geleden de aanblik van deze polder gedomineerd werd door twee grote kastelen en dat het een strijdtoneel geweest is van de lange strijd tussen Holland en de West-Friezen. En dat is nou precies de kans die hier ligt voor onze archeologen en voor iedereen die van historie houdt: Ons weer bewust maken van deze geschiedenis. En dat niet alleen! We ontdekken ook steeds nieuwe dingen die aangeven dat die geschiedenis er op sommige punten anders uitziet dan altijd werd gedacht. En we bieden de mogelijkheid om die geschiedenis als het ware opnieuw te beleven door onze verhalen en ontdekkingen. Het is een project in wording dat nog volop in beweging is. Op deze pagina’s houden we je op de hoogte met steeds de laatste nieuwtjes en verhalen.

Oproep: Getuigen gezocht van opgravingen in 1970-1976

Was jij bij de opgravingen op de kasteelterreinen tussen 1970 en 1976? Heb je verhalen die je met de archeologen wilt delen? Of misschien zelfs een vondst van één van de opgravingen? Die hoef je uiteraard niet in te leveren. De archeologen willen vooral graag vastleggen wat er nog meer te zien en te vertellen is. Alle puzzelstukjes die bijdragen aan het verhaal van de kastelen, zijn welkom. Was jij erbij? Stuur een e-mail naar erfgoed@alkmaar.nl. Wij komen graag met je in contact.

Podcast en tv-serie

Over de verdwenen kastelen is een podcast en een tv-serie gemaakt. De Kasteeldetective is een podcast van Marius Bruijn, Yvonne Molenaar en Huis van Hilde. Met een serie spannende cold case verhalen over de verdwenen kastelen van Noord Holland.

Het tv-kanaal van NH nieuws zond in het voorjaar van 2024 afleveringen over verdwenen kastelen uit. Aan deze serie werkten onze archeoloog Nancy de Jong en erfgoedspecialist Marius Bruijn mee. Je kunt de aflevering over Kasteel de Middelburg en over kasteel de Nieuwburg terugkijken.

Uniek in Nederland: Alkmaars kasteel had een barbacane en dat is ‘ontzettend gaaf’

Geofysisch onderzoek

De basis van het project wordt gevormd door een grootschalig geofysisch onderzoek dat uitgevoerd wordt door Saricon BV in samenwerking met het Archeologisch Centrum van de gemeente Alkmaar. Alkmaar kent een zeer rijke historie en als innovatieve gemeente zien we het als uitdaging prachtige resultaten te behalen met nieuwe niet destructieve technieken. Zo voegen we niet alleen iets toe aan de geschiedenis van Alkmaar, maar ook de geschiedenis in het algemeen én aan de ontwikkeling van deze technieken.

Kruimels naar de Torenburg

Met enige regelmaat komen we kleine kruimeltjes tegen die helpen in de zoektocht naar het verdwenen Alkmaarse kasteel Torenburg. We weten waar het ongeveer moet hebben gestaan, maar écht bekend is het niet.

Podcast De Kasteeldetective

De Kasteeldetective is een serie spannende cold case verhalen over de verdwenen kastelen van Noord Holland. Archeologiemuseum Huis van Hilde is het hoofdbureau en van hieruit onderzoekt de kasteeldetective telkens een onopgeloste zaak.

Puntneusbaardman

We gaan nog even door met de resultaten van de opgravingen bij kasteel de Nieuwburg in Oudorp. Daar kwam in 1971 ook dit bijzondere stuk import keramiek naar boven. Dit opvallende voorbeeld van een zogenaamde puntneusbaardman is gevonden in de gracht bij de voorburcht van het kasteel; in een heleboel stukjes, maar archeologisch gezien helemaal compleet!

Pelgrimshoorn

Direct van de werktafel komt dit fragment van een zogenaamde pelgrimshoorn, gevonden in de buitengracht van kasteel de Nieuwburg in 1971. In het kader van het grote kastelenonderzoek (zie ook onze website) worden alle vondsten van de kastelen Middelburg en Nieuwburg in Oudorp weer eens nader onderzocht.

Middeleeuwse brug ontdekt onder kasseien van Munnikenweg in Oudorp

Terrein van verdwenen kasteel De Nieuwburg

Open op Open Monumentendag op zaterdag van 10 tot 17 uur. Kasteel de Nieuwburg ligt op de grens met West-Friesland, daar waar de geestgronden van Vronen begonnen. Stadsarcheologe Nancy de Jong en haar mede promovendus Rob Gruben ontdekten onder meer dat ‘De Nieuwburg’ al eerder bestond dan altijd was aangenomen.

Terrein van verdwenen kasteel De Middelburg

We weten nu een heleboel meer van kasteel de Middelburg. Zoals bijvoorbeeld de exacte locatie en het feit dat het kasteel veel omvangrijker moet zijn geweest dan altijd werd gedacht.