Tromgeroffel in de kerk
Detail op dinsdag
7 juli 2026
In 1654 legde een grote brand het grootste deel van De Rijp in de as. Inclusief de middeleeuwse kerk. Toch zaten de Rijpenaren niet lang bij de pakken neer. In vijf jaar tijd werd een nieuwe Grote Kerk gebouwd op de plek van de oude. In de jaren daarna werden de vensters één voor één gevuld met kleurige eigentijdse ramen. Het gebrandschilderde glas-in-lood waar de kerk inmiddels bekend om staat. Zowel steden en overheden als particulieren werden uitgenodigd om een raam te schenken. En dat werd volop gedaan.
Een beetje verstopt achter het orgel zit een raam dat werd geschonken door de Staten van Holland. Het is gemaakt door de Haarlemse glasschilder Pieter Holsteyn. De Republiek had zich tijdens de Tachtigjarige Oorlog met geweld onttrokken aan het koninklijk gezag. En de samenleving was doordrongen van militairisme. Dat zien we terug in dit glas-in-loodraam. Het landswapen is afgebeeld in de vorm van een weerbare leeuw in een omhekt terrein, de Tuin van Holland. Aan beide zijden van het landswapen zijn wapperende vaandels afgebeeld, en allerlei oorlogstuig. We zien kanonnen en kanonskogels, hellebaarden, en trommels. Ook in de gereformeerde kerk werd in die tijd geen pacifisme gepreekt.
(Klik op de foto voor het onderschrift. Tekst gaat verder onder de foto’s)
De Stichting Behoud Rijper Glazen zet zich in voor onderhoud en restauratie, zodat bezoekers van de kerk ook in de toekomst van de ramen kunnen blijven genieten.
Op Open Monumentendag is er op zondag 13 september in De Rijp speciale aandacht voor de grote brand in 1654. De wederopbouw van De Rijp en natuurlijk ook de Grote Kerk, is een mooi voorbeeld van ‘weerbaar erfgoed’, het landelijke thema van Open Monumentendag 2026.
Bekijk het meest actuele overzicht van het programma voor het Open Monumentendagweekend van 12 en 13 september.
Dit detail is uitgelicht door Anne Pauptit, monumentenadviseur team Erfgoed, gemeente Alkmaar.
26 Gebrandschilderde ramen
Grote Kerk De Rijp
